Soạn bài Lắc-ki thực sự may mắn - Kết nối tri thức
Soạn bài Lắc-ki thực sự may mắn - Kết nối tri thức
Với soạn bài Thực hành đọc: Lắc-ki thực sự may mắn trang 84, 85, 86, 87 Ngữ văn 6 Kết nối tri thức sẽ giúp học sinh lớp 6 trả lời câu hỏi từ đó dễ dàng soạn văn 6.
Soạn bài Lắc-ki thực sự may mắn - Kết nối tri thức
Những vấn đề cần chú ý:
* Nội dung chính:
Đoạn trích “Lắc-ki thật sự may mắn” trích chương VI của “Chuyện con mào dạy hải âu bay” – tác phẩm gồm 11 chương, kể về việc chú mèo mun Gióc-ba nuôi dưỡng Lắc-ki, một con hải âu mồ côi. Mẹ Lắc-ki bị ngộ độc váng dầu nên đã chết gay sau khi đẻ trứng. Tình cờ chứng kiến cái chết của hải âu mẹ đáng thương. Gióc-ba đã hứa ba điều: sẽ ấp quả trứng, sẽ bảo vệ, nuôi lớn hải âu con và dạy nó bay. Bằng tình yêu thương Lắc-ki và được sự trợ giúp của các bạn mèo, Gióc-ba đã thực hiện được tất cả những lời hứa đó. Đoạn trích “Lắc-ki thực sự may mắn” bắt đầu kể về hành trình Gióc-ba thực hiện lời hứa thứ ba: dạy Lắc-ki bay! Qua đó thể hiện tình yêu thương giữa các loài vật với nhau. Chúng yêu thương nhau bằng tất cả tấm lòng, từ trái tim đơn giản và không toan tính.
1. Tính chất gây tò mò của nhan đề “Chuyện con mèo dạy hải âu bay” :
- Điều phi lí: Mèo là loài vật không biết bay lại có thể dạy chim hải âu bay.
- Sự đảo lộn quy luật tự nhiên: mèo không biết bay lại dạy chim hải âu bay.
2. Những sự kiện chính được kể lại trong chương VI, Lắc-ki (Lucky) thực sự may mắn:
- Lắc-ki lớn nhanh như thổi, được sống trong sự yêu thương của bầy mèo. chẳng mấy chốc đã ra dáng một con hải âu tuổi thiếu niên.
- Cuộc nói chuyện của Lắc-ki với con đười ươi Mét-thiu:
+ Thời điểm: Một buổi chiều, tại một tiệm tạp hóa.
+ Hành động và lời nói của các nhân vật:
|
Mét-thiu độc ác, thô lỗ. |
Lắc-ki ngây thơ, ngoan ngoãn |
|
- Lời nói miệt thị, cay độc, rít lên và gọi Lucky là “con nhỏ bẩn thỉu kia”. - Hách dịch, đánh đồng “Chim chóc con nào chẳng thế.” - Reo những ý nghĩ xấu vào đầu Lắc-ki: + Gọi những con mèo là “khố rách áo ôm”. + Phân biệt sự khác nhau giữa Lắc-ki và những con mèo. + Chê Lắc-ki giống giáo sư mèo thông thái “dở hơi”, “đần độn”. + Reo ý xấu: “Chúng nó đợi mày béo nẫn ra rồi làm thụt mày thành bữa ăn ra trò.” → Miệt thị, lời nói cay độc. |
- Rụt rè, lễ phép hỏi lại khi bị miệt thị “Tại sao ngày lại gọi cháu thế, thưa ngài khỉ?” - Giải thích, tìm sự đồng cảm từ người có ác ý “Ngài nhầm rồi.... Anh-xtanh” → Buồn tủi, chịu sự tác động về tâm lí. |
- Cuộc nói chuyện của Lắc-ki với những con mèo
+ Cuộc trò chuyện thứ nhất:
|
Lắc-ki |
Anh-xtanh |
|
- Dáng hình: lớn nhanh như thổi, ra dánh một con hải âu tuổi thiếu niên thon thả vưới lớp lông vũ mềm màu bạc. - Được yêu thương: được bao bọc trong sự yêu thương, sống trong tiệm tạp hóa của Ha-ri. - Rất nghe lời: theo hướng dẫn của Đại Tá co mình nằm bất động giả vờ là những con chim nhồi bông. - Thích khám phá: trầm trồ trước hàng nghìn loại vật thể chứa trong các căn phòng. - Mong muốn được hòa nhập với loài mèo: + Hỏi “Tại sao con lại phải bay?” + Khẳng định mong muốn “Nhưng con không thích bay. Và con cũng không thích làm hải âu”, “Con muốn làm mèo, mà mèo thì không bay.” |
- Giáo sư mèo thông thái hết lòng giúp: Tìm trong mọi cuốn sách để tìm phương pháp giúp Lắc-ki học bay. + Giải thích cho lắc-ki hiểu rằng Lắc-ki là hải âu. + Điểm đặc trưng: “thật là khủng khiếp”. |
→ Cuộc nói chuyện thể hiện sự yêu thương từ cả giáo sư mèo và Lắc-ki. Thấy được ước muốn hòa nhập, tự coi bản thân là mèo của Lắc-ki.
+ Cuộc trò chuyện thứ hai:
Thời gian: Chiều hôm cùng ngày sau khi Lắc-ki nói chuyện với Mét-thiu
|
Lắc-ki |
Gióc-ba |
|
- Tâm trạng buồn bã: + Không xuất hiện xơi món mực ống yêu thích. + Chui rúc, trốn tránh giữa đám thú nhồi bông, + Khi được hỏi, không buồn hé mỏ. + Hỏi mà không ngẩng đầu “Má muốn con ăn để con béo tròn, ngon lành phải không?” + Vừa kể vừa nước mắt lưng tròng. - Sợ hãi việc tập bay “Con sợ bay lắm.” - Yêu thương, biết ơn “Con chim duỗi một cánh vắt ngang lưng con mèo.” |
Tình yêu thương: - Xe-crét-ta-ri-ô chôm món yêu thích cho Lắc-ki. - Lo lắng vì không thấy Lắc-ki, đi tìm hỏi chuyện. - Giải thích lí lẽ: + Khẳng định điểm đúng của Mét-thiu + Phân tích điểm sai để thể hiện tình yêu thương. + Công nhận tình cảm của Lắc-ki với chúng. + Phân tích điểm thú vị khi thành một con hải âu. - Luôn sẵn sàng ở cạnh cổ vũ khi Lắc-ki học bay. - Hành động dịu dàng: “Con mèo dịu dàng liếm đầu con hải âu.” |
→ Cuộc nói chuyện thể hiện tình yêu thương giữa cả hai loài vật dành cho nhau.
- Sự trưởng thành của Lắc-ki: Lắc-ki lớn khôn trong sự đùm bọc của cộng đồng mèo tại tiệm tạp hóa, mang hình dáng một thiếu niên hải âu thon thả nhưng lại luôn nghĩ mình là một con mèo.
- Xung đột tâm lý từ lời xúc phạm của Mét-thiu: Con đười ươi Mét-thiu gieo rắc sự tự ti và nghi ngờ vào đầu Lắc-ki bằng những lời lẽ miệt thị, cho rằng bầy mèo nuôi em chỉ để "ăn thịt". Điều này khiến Lắc-ki rơi vào khủng hoảng về bản sắc (mình là mèo hay là chim?).
- Sự vỗ về và định hướng của Gióc-ba: Gióc-ba đã dùng tình yêu thương và những lí lẽ thấu đáo để giải tỏa nỗi sợ hãi cho Lắc-ki, giúp em hiểu rằng: yêu thương một người giống mình là lẽ thường, nhưng yêu thương một người khác biệt hoàn toàn với mình mới thực sự là điều kì diệu.
3. Đặc điểm của hai nhân vật Gióc-ba (Zorba) và Lắc-ki :
|
Gióc-ba |
Lắc-ki |
|
Mèo: + có 4 chân + có lông mao + không biết bay |
Chim hải âu: + có 2 chân + có lông vũ + có thể học bay và biết bay |
- Gióc-ba: Là biểu tượng của sự trách nhiệm và lòng nhân ái xuyên biên giới giữa các loài. Gióc-ba không chỉ nuôi dưỡng mà còn tôn trọng bản sắc riêng của Lắc-ki, kiên trì giúp em tìm lại bản năng của một loài chim.
- Lắc-ki: Một chú chim hải âu giàu tình cảm nhưng có tâm lý phức tạp. Em khao khát được hòa nhập và trở thành một phần của gia đình mèo vì đó là nơi em cảm nhận được hơi ấm, đồng thời em cũng phải đối mặt với nỗi sợ hãi khi bước ra khỏi vùng an toàn để học bay.
4. Ý nghĩa những lời giảng giải của Gióc-ba với Lắc-ki ở đoạn kết:
- Giải thích lí lẽ:
+ Khẳng định điểm đúng của Mét-thiu
+ Phân tích điểm sai để thể hiện tình yêu thương.
+ Công nhận tình cảm của Lắc-ki với chúng.
+ Phân tích điểm thú vị khi thành một con hải âu.
→ Thể hiện tình yêu thương sâu sắc Gióc-ba dành cho Lắc-ki.
- Bài học về sự chấp nhận sự khác biệt: Gióc-ba giúp Lắc-ki nhận ra giá trị của việc là chính mình ("Con là hải âu").
- Triết lý về tình yêu thương thực sự: Yêu thương không phải là biến đối phương trở nên giống mình, mà là trân trọng những đặc điểm riêng biệt của họ và giúp họ phát triển tối đa tiềm năng vốn có. Lời giảng giải của Gióc-ba khẳng định sức mạnh của tình thân không biên giới.
PHẦN ĐỌC MỞ RỘNG
1. Tìm đọc một số truyện về đề tài tình bạn hay lòng nhân ái, khoan dung.
- Ví dụ: “Người ăn xin” (Tuốc-ghê-nhép), “Lưu Bình – Dương Lễ”, “Sự tích hoa mào gà”, …
- Khi đọc cần chú ý:
+ Người kể chuyện
+ Cốt truyện
+ Nhân vật
+ Lời người kể chuyện
+ Lời nhân vật
- Tác phẩm gợi ý: "Tình bạn" (trích Không gia đình - Hector Malot), "Vừa nhắm mắt vừa mở cửa sổ" (Nguyễn Ngọc Thuần).
- Trọng tâm khi đọc: Chú ý cách các nhân vật hy sinh vì nhau và cách tác giả xây dựng những tình huống thử thách tình bạn để làm nổi bật lòng vị tha.
2. Tìm đọc một số bài thơ viết về tình cảm gia đình.
- Ví dụ: “Quạt cho bà ngủ” (Thạch Quý), “Mẹ vắng nhà ngày bão” (Đặng Hiền), …
- Chú ý cách sử dụng:
+ Thể thơ
+ Từ ngữ
+ Hình ảnh
+ Biện pháp tu từ
- Tác phẩm gợi ý: "Mẹ" (Đỗ Trung Lai), "Trong lời mẹ hát" (Trương Nam Hương).
- Trọng tâm khi đọc: Phân tích những hình ảnh so sánh độc đáo (ví dụ: mẹ với miếng cau khô) để thấy được sự tần tảo, hy sinh và sợi dây gắn kết thiêng liêng giữa các thế hệ trong gia đình.
3. Trao đổi về những điều em thấy thú vị trong những tác phẩm truyện, thơ đã học
Những điều em thấy thú vị trong các tác phẩm đã đọc
+ Em thích những câu chuyện và bài thơ có hình ảnh gần gũi, giàu cảm xúc.
+ Các tác phẩm giúp em hiểu hơn về tình bạn, tình cảm gia đình và lòng nhân ái.
Những điều em thấy thú vị trong các tác phẩm đã đọc
+ Em ấn tượng với cách các nhà văn, nhà thơ xây dựng nhân vật hồn nhiên nhưng giàu tình yêu thương.
+ Những chi tiết miêu tả sinh động và lời kể nhẹ nhàng khiến em dễ đồng cảm với nhân vật.
4. Học thuộc lòng một số đoạn thơ, bài thơ em yêu thích.
Một số đoạn thơ, bài thơ em yêu thích
Trong bài Mây và sóng:
“Con là sóng và mẹ sẽ là bến bờ kì lạ,
Con lăn, lăn, lăn mãi rồi sẽ cười vang vỡ tan vào lòng mẹ.”
Một số đoạn thơ, bài thơ em yêu thích
Trong bài Chuyện cổ tích về loài người:
“Nhưng còn cần cho trẻ
Tình yêu và lời ru
Cho nên mẹ sinh ra
Để bế bồng chăm sóc.”